بیلداپ و بازسازی دندان چیست و چه تفاوتی با روکش دندان دارد؟

13 بهمن 99 ترمیمی و زیبایی خدمات آرتمان درمان 16 نظر کاربران نوشته شده توسط آرتمان درمان

بیلداپ و بازسازی دندان چیست و چه تفاوتی با روکش دندان دارد؟

بیلداپ (buildup ) یعنی بازسازی، و بیلداپ دندان به معنای بازسازی دندان است.  این پروسه یکی از درمان‌های محافظه کارانه دندانپزشکی است و بر روی دندان‌هایی که به دنبال آسیب‌دیدگیِ زیاد، بیشتر ساختار و نسج خود را از داده‌اند صورت می‌گیرد.

طی فرآیند بیلداپ دندان، یک دندانپزشک یا متخصص ترمیمی و زیبایی، با کمکِ بافت اندک و باقی‌ماندهِ دندانِ آسیب دیده، نسج و بخش‌های از دست رفتهِ آن دندان را بازسازی می‌کند. هدف از بازسازی دندان، کمک به حفظ و  بقای دندان، افزایش طول عمر و بازگرداندن عملکرد آن است.

دقیقا چه زمانی نیاز به بیلداپ دندان داریم؟

دندان‌هایی که در اثر پوسیدگی و یا شکستگی، میزان زیادی از ساختار و نسج خود را از دست می‌دهند، نیاز به درمان ریشه (روت کانال تراپی) خواهند داشت و پس از درمان ریشه، تاج آن‌ها باید بازسازی گردد. جهت بازسازی تاج این دندان‌ها (بسته به میزانِ بافتِ باقی ماندهِ دندانِ ضعیف شده) راه‌حل‌های متفاوتی از جمله موارد زیر وجود دارد :

تصویر دندانی که برای روکش دندان تراشیده می شود ولی میتوان با مواد کامپوزیت آن را بیلداپ کرد

درمان پروتزی (روکش کردن دندان)

کراون (Dental Crown) و یا روکش دندانی یکی از روش‌های بازسازی و ترمیم دندان پس از روت کانال تراپی یا عصب کشی دندان است. روکش زمانی درمانی مناسب محسوب می‌شود که بافت دندانی به میزان زیادی از دست رفته و شرایط به گونه‌ای است که امکان بازسازی دندان با کمک مواد ترمیمی (به طور مستقیم در مطب دندانپزشک) وجود ندارد. در واقع  میزان باقی مانده دندان آسیب دیده به اندازه‌ای کم و نامناسب است که امکان اتصال و گیر مواد ترمیمی به آن وجود ندارد.

در چنین شرایطی باید درمان دندان و ترمیم آن به طور غیر مستقیم و به کمک لابراتوار انجام شود. به این ترتیب که پس از آماده سازی دندان، از دندان قالب تهیه شده، به لابراتوار فرستاده می‌شود تا روکش مناسب دندان تهیه و نهایتاً به روی دندان چسبانده شود .

درمان ترمیمی ( بیلداپ دندان )

زمانی که حداقلی از بافت دندانی جهت گیرِ ماده ترمیمی وجود دارد، می توان بسته به شرایط دندان و محل قرارگیری آن، از آمالگام و یا کامپوزیت، برای بازسازی و یا بیلداپ دندان استفاده نمود.

به عبارتی، تا زمانی که بافت باقی مانده و نسبتا سالم دندان، به اندازه‌ای باشد که بتواند مواد ترمیم کننده دندانی را نگاه دارد (و یا اصطلاحاً گیر ماده رخ دهد) به جای روکش دندان از بیلداپ برای نجات دندان استفاده می‌شود.

تصویر دندانی که برای بیلداپ دندان آماده می شود

 تفاوت بازسازی اساسی دندان با ترمیم حفره‌های سطحی و متوسط دندانی چیست؟

اصولاً دندان‌هایی که درمان ریشه شده‌اند شرایط زیر را دارند:

  • میزان زیادی عاج دندانی از دست داده‌اند
  • دیواره ضعیفی دارند
  • و به طور کلی تضعیف شده‌اند

اگر بازسازی این دندان‌های تضعیف شده، همانند ترمیم حفره‌های سطحی و متوسط دندان (به دنبال آسیب و پوسیدگی دندان) انجام شود، معمولاً محکوم به شکست خواهد بود. و بسیاری از اوقات، نه تنها مادهِ پرکردگی و ترمیم دندان می‌شکند، بلکه بافت دندانی نیز دچار شکستگی می‌گردد.

در بعضی از موارد متاسفانه این شکستگی آنقدر عمیق است که درمان‌های بعدی را غیرممکن ساخته و دندان به ناچار باید کشیده و خارج گردد. بنابراین در برخی موارد این دندان‌ها را با روش معمولی ترمیم نمی‌کنند و باید حتماً با اصول خاصی بیلداپ اساسی صورت بگیرد.

چه تفاوتی بین روکش های دندانی و بیلداپ دندان وجود دارد ؟

دو روشِ روکش دندان و بیلداپ، همانطور که پیش‌تر اشاره شد، تفاوت‌های فاحشی با هم دارند. این دو روش هرچند که در نهایت یک هدف را دنبال می‌کنند اما دست کم در سه مقوله زیر با هم متفاوت هستند.

تفاوت روکش با بیلداپ دندان

نحوه آماده سازی و میزان تهاجمی بودن

برخلاف روکش دندان که بافت دندانی باقیمانده به میزان بسیار زیادی (۱٫۵ تا ۲ میلیمتر دور تا دور دندان) باید تراش بخورد، در بیلداپ دندان ها تقریبا تمامی نسج باقیماندهِ دندانی حفظ می‌گردد و تراش تنها محدود به کوتاه کردن دیواره‌های ضعیف دندان است که در نهایت توسط ماده ترمیمی پوشش داده می‌شوند .

احتمال تشخیص پوسیدگی دندان

علاوه بر آن، دندان بازسازی شده بر خلاف دندانی که روکش روی آن قرار می گیرد، در صورت بروز پوسیدگی (حتی جزئی و اندک)، هم به طور کلینیکی و هم از طریق رادیوگرافی قابل تشخیص است.

این در حالی است که متاسفانه پوسیدگی ایجاد شده در زیر روکش دندان در بسیاری از اوقات نه در معاینه ی کلینیکی و نه در رادیوگرافی قابل تشخیص نیست، مگر زمانی که پوسیدگی بسیار پیشرفت کرده و عمده ساختار و نسوج دندان را از بین برده باشد .

تعداد جلسات مورد نیاز

در حالیکه درمان غیر مستقیم با روکش دندان (بسته به نوع آن) نیاز به ۲ تا ۴ جلسه زمان دارد، درمان مستقیم دندان‌‎ها با بیلداپ دندانی تنها در یک جلسه امکان پذیر است .

از چه موادی جهت بیلداپ دندان ها می توان استفاده کرد ؟

جهت بیلداپ دندان ها می‌توان از مواد ترمیمی آمالگام و کامپوزیت دندان استفاده نمود . این دو ماده هر کدام در موارد خاصی تجویز می‌شوند و نمی‌توان در مورد ارجحیت هر کدام از آنها نسبت به دیگری حکم قطعی صادر کرد.

تفاوت آمالگام و کامپوزیت دندان در بیلداپ دندان ها

جهت بازسازی و ترمیم دندان، آمالگام بهتر است یا کامپوزیت؟

اجازه دهید برای پاسخ به این سوال، این دو ماده ترمیمی را با هم از نظر استحکام، قابلیت اتصال (باند) و زیبایی مقایسه کنیم.

استحکام آمالگام بیشتر است یا کامپوزیت دندان؟

بیشترین سوالی که در مورد تفاوت این مواد وجود دارد، در مورد استحکام آنها و اختلاف عملکرد این دو ماده در مقاومت در برابر شکست است .

انجام آزمایش مقاومت این دو ماده در محیط خارج از دندان نشان می‌دهد که در مقایسه با کامپوزیت، آمالگام استحکام بیشتری در برابر فشار از خود نشان می‌دهد. ولی تا زمانی که این دو ماده در حفره دندانی قرار نگیرند، نمی‌توان به یقین گفت دندانی که با آمالگام بازسازی شود لزوماً مستحکم‌تر از دندانی است که با کامپوزیت ترمیم شده است.

زیرا بر خلاف آمالگام، کامپوزیت قابلیت باند (یا متصل) شدن به بافت دندانی (مینا و عاج) را دارد و بسیاری از اوقات این مجموعه یکپارجه دندان و کامپوزیت در برابر نیروهای وارده عملکرد بهتری دارند.

باندینگ کامپوزیت بهتر است یا آمالگام؟

به دلیل اینکه کامپوزیت به راحتی به دندان باند (متصل) می‌شود، برای بازسازی دندان ها با کامپوزیت، بافت باقیمانده دندانی تقریبا بدون هیچ تراش و تغییری آماده برای بازسازی است. اما آمالگام برای قرارگیری در حفره دندان به دلیل نداشتن قابلیت باند به دندان، نیاز به گیر مکانیکی و در نتیجه تراش از بافت دندان دارد .

برای بازسازی دندان، از لحاظ زیبایی آمالگام بهتر است یا کامپوزیت؟

امروزه تقاضا برای درمان‌های زیبایی باعث شده است که بیلداپ دندان‌ها با کامپوزیت در بسیاری موارد اولین گزینه باشد. کامپوزیت‌های نسل جدید علاوه بر تنوع رنگی زیاد که امکان بازسازی دندان را در لایه‌های مختلف و مشابه با رنگ دندان به وجود آورده‌اند، بهبود قابل توجهی نیز در استحکام فشاری و خمشی نشان داده‌اند که موجب عملکرد عالی آنها در نواحی تحت فشار شده است. به طور کلی در حال حاضر کامپوزیت‌ها انتخابی بسیار مناسب جهت بیلداپ های دندانی چه از نظر زیبایی و چه از نظر عملکرد می‌باشند.

 ماندگاری و دوام بیلداپ‌های دندانی چقدر است؟

طول عمر بیلداپ‌های دندانی به چند عامل بستگی دارد:

  • میزان بافت باقیمانده دندان
  • موقعیت دندان در قوس فکی
  • اکلوژن یا نحوه‌ی روی هم آمدن دندان‌ها که مشخص می‌کند چه میزان فشار بر روی دندان وارد می‌شود.
  • میزان رعایت بهداشت دهان و دندان

با ملاحظه و مراقبت و رعایت بهداشت دهان و دندان به شکل درست و منظم، بیلداپ‌ها می‌توانند طول عمری طولانی داشته باشند، با توجه به این مسئله که تمام بافت سالم دندان در بیلداپ نگهداری می‌شود.

16 پاسخ به "بیلداپ و بازسازی دندان چیست و چه تفاوتی با روکش دندان دارد؟"

mir
وقتتون بخیر ، یه سوال داشتم. من دندون اسیاب کوچیک فک بالام رو عصب کشی کردم و نمیخام روکشش کنم . اگه بیلداپ کنم متوجه نشدم اگه امالگام کنم محکمتره؟ ولی وقتی بخندم رنگ سیاهش معلوم میشه. اگه همرنگ دندون بشه دوام داره؟
    آرتمان درمان
    وقت شما بخیر ، آمالگام ماده‌ای قوی‌تر از کامپوزیت (مواد همرنگ دندان) است، اما وقتی در داخل حفرات دندانی قرار می‌گیرند شرایط فرق می‌کند و هر کدام مورد تجویز خود را خواهند داشت. دندان آسیای کوچک چون در محدوده‌ی زیبایی قرار دارد و با لبخند شما دیده می‌شود، باید با کامپوزیت بیلداپ گردد. بیلداپ‌های کامپوزیتی در صورت رعایت اصول درمان و کاربرد مواد مناسب، به دلیل باند شدن کامپوزیت به بافت دندان، از طول عمر مناسبی برخوردارند.
erfan
سلام، یه سوال داشتم، من یکی از دندونای عقبم خیلی پوسیدگی داره ولی درد نداره ، اگر عصب کشی نخواد باز هم میتونم بیلداپ انجام بدم یا فقط برای دندونای عصب کشی شده اس؟ مرسی
    admin
    با سلام، بیلداپ در مورد تمام دندان‌هایی که بافت زیادی از دست داده‌اند اما حداقلی از دیواره‌ها را جهت بازسازی دارند، قابل انجام است. ممکن است در این دندان‌ها پوسیدگی بسیار نزدیک عصب یا پالپ دندان باشد ولی عصب درگیر نشود و یا امکان دارد عصب باز شود و نیاز به درمان ریشه باشد و پس از آن بیلداپ انجام شود.
toba
سلام ، وقت شما بخیر من یکی از دندون های اسیاب فک بالام خیلی خراب شده. چند جا رفتم گفتن باید بکشم ایمپلنت کنم میشه نکشم و بیلداپش کنم؟
    admin
    وقت شما بخیر، برای بیلداپ دندان‌ها باید حداقل میزانی از بافت دندان جهت ایجاد گیر و مقاومت ماده‌‌ی ترمیمی باقی مانده باشد. اینکه این امکان برای دندان شما وجود داشته باشد با معاینه کلینیکی و بررسی رادیوگرافی مشخص می‌شود.
hanie
سلام وقت بخیر ، روکش ها جنسشون محکمتر نیست نسبت به کامپوزیت ؟ برای دندون بهتر نیستن ؟
    آرتمان درمان
    وقت شما بخیر، موادی که روکش‌ها از آن ساخته می‌شوند (فلز سرامیک و یا سرامیک‌های تقویت‌شده) دارای استحکام بالاتری نسبت به موادی است که بیلداپ‌ها از آن ساخته می‌شوند (کامپوزیت یا آمالگام). ولی این مسئله لزوما به معنای افزایش طول عمر دندانی که روکش روی آن قرار می‌گیرد نیست. در روکش‌ها در مواردی که دندان زیر روکش دچار مشکل می‌شود، متاسفانه در بسیاری موارد این مشکل نه بطور کلینیکی و نه در رادیوگرافی قابل تشخیص نیست. حسن بزرگ بیلداپ در این است که اگر دچار مشکلی هم بشوند چون برخلاف روکش‌ها در دید و قابل دسترسی‌اند، بلافاصله می‌توان مشکل را تشخیص داده و آن را برطرف کرد.
هادی
– سلام ، عمر این بیلداپ ها مثل روکشه ؟
    آرتمان درمان
    با سلام، بیلداپ‌ها نسبت به روکش‌ها نیاز به مراقبت بیشتری دارند. اما در صورت ملاحظه و رعایت بهداشت صحیح می‌توانند تا طولانی‌مدت دوام داشته باشند.
زهرا
دندون آسیابمو هفته قبل عصب کشی کردم. اگه روکش نزارم و اونجوری که تو عکس هست بیلداپ بشه نمیشکنه؟
    آرتمان درمان
    بیلداپ دندان با در نظر گرفتن بیومکانیک نیروهای وارد به دندان انجام می شود، به گونه ای که دندان بتواند در برابر نیروهای جویدن مقاومت کند. مزیت بزرگ بیلداپ دندان آن است که تمام بافت باقی مانده دندانی حفظ می شود و دندان به نحوی پوشش داده شده و بازسازی می شود که می تواند نیروهای وارده را تحمل کند.
رضوان الهی
سلام من چند روز قبل دندانم را عصب کشی کردم و الان با مواد پانسمان پر شده می تونم بیداپ را در مرکز شما انجام بدم در ضمن شما دندانپزشک خانم هم دارید؟
    آرتمان درمان
    با سلام، بله، لطفا به شماره واتس اپ مرکز پیام ارسال بفرمایید. بله، دندانپزشکان خانم هم همکاری دارند
رز
سلام من می خوام 6 واحد دندانهای جلو فک بالام رو کامپوزیت زیبایی کنم چه جنس کامپوزیت خوبه ؟ بیلداپ کامپوزیت خوبه برای این کار ؟
    آرتمان درمان
    با سلام، بیلداپ کامپوزیت در مواردی استفاده می شود که دندان ها دچار تخریب زیاد هستند، به عنوان مثال پس از درمان ریشه دندان، می توان از بیلداپ کامپوزیت برای بازسازی تاج دندان استفاده کرد. درمان زیبایی با کامپوزیت، در صورتی که دندان ها سالم باشند و یا دچار آسیب اندکی باشند، با ونیرهای کامپوزیتی قابل انجام است. کامپوزیت هایی که در این دو نوع درمان (بیلداپ کامپوزیت و ونیر کامپوزیت) استفاده می شوند، از نظر خواص فیزیکی و مکانیکی متفاوت هستند و دندانپزشک شما با در نظر گرفتن فاکتورهای مختلفِ مداخله کننده، کامپوزیت مناسب جهت درمان را برایتان در نظر خواهد گرفت
دیدگاه خود را با ما در میان بگذارید